Sigmund en Kijken in de ziel

In het Nederlands Stripmuseum (Groningen) is tot 1 november 2009 de tentoonstelling Nederland volgens Sigmund te zien.  De looptijd is net met een maand verlengd. – aanvulling 9 sept. Er zijn meer dan 300 originelen van Sigmund strips verzameld rondom een tiental thema’s zoals relaties, gezin, nieuwe Nederlanders, therapie, geluk, vrije tijd, geld, werk, gezondheid en maatschappij.

sigmund 1

Voor wie bekend is met de kleine Volkskrant zielenknijper is deze expositie een must. Maar ook voor anderen is dit een mooie gelegenheid om kennis te nemen van Sigmunds eigenzinnige personage.
Op de tweede verdieping van het Stripmuseum zijn op panelen een groot aantal van de originele strips uitgestald. De panelen zijn gegroepeerd rond tien thema’s: relaties, geluk, gezin, werk, geld, vrije tijd, gezondheid, maatschappij, nieuwe Nederlanders en natuurlijk THERAPIE. Want daar draait het tenslotte om. Hier en daar verschijnt Sigmund in iets groter formaat, poserend als een bordkartonnen figuur, maar toch buitengewoon geëngageerd met enkele van zijn thema’s.

De psychiatrie van deze Sigmund moet het niet hebben van diepgewortelde jeugdtrauma’s en jarenlange divansessies. Binnen een paar frames is het probleem helder, al of niet voorzien van een provocerend advies. Maar hoe bot, seksistisch en zelfingenomen onze kleine therapeut soms ook uit de hoek komt, zijn charme is dat hij zichzelf niet spaart. Zijn interventies resulteren meer dan eens in een paar flinke klappen – uitgedeeld door zijn cliënten of andere gesprekspartners -, een gebroken brillenglas, een mislukte versierpoging aan de bar of ander klein leed.

sigmund 2Wie echt tot het uiterste wil gaan kan terecht bij de Sigmund Therapie Machine. Een knus ingericht hokje waar Sigmund je uitnodigt voor een interactief consult. Hij stelt je een aantal tweekeuzevragen. Afhankelijk van jouw antwoord komt Sigmund tot een bepaalde diagnose. Maar hoe die ook luidt, steevast eindigt de sessie met een vervolgafspraak die Sigmund in zijn agenda noteert.

Het idee om Sigmunds schepper, Peter de Wit, een podium te geven in het Stripmuseum is afkomstig van initiatiefnemer en gastconservator Frans Le Roux, zelf ook striptekenaar. Hij is vooral bekend van zijn prettig chaotische taferelen in de Groningse binnenstad, o.a. op ansichtkaarten en kalenders.

zielHet toeval wil dat Sigmunds levensechte voorvader deze zomer ook te zien was. Op televisie dan, in de eerste aflevering van de 6-delige RVU-serie Kijken in de ziel. “Psychiaters zijn speleologen van de menselijke geest. Ze kennen de weg in de krochten van de ziel. In Kijken in de Ziel portretteert Coen Verbraak toppsychiaters […] Vanaf dinsdag 28 juli op NL 2, 22.40 uur ” (bron: RVU).

Het is boeiende televisie. Coen Verbraak is een kundig interviewer, zijn gasten zijn eveneens welbespraakt: René Kahn, Rudi van den Hoofdakker (Rutger Kopland), psychoanalyticus Louis Tas, psychotherapeut Christa Widlund (Anna Enquist), ‘straatpsychiater’ Jules Tielens, psychiater/hersenonderzoeker Witte Hoogendijk, Liesbeth Vleugel, Jan Swinkels, Nelleke Nicolai, Frank van Ree, Bram Bakker en Roos van der Mast. Deel 1 is een introductie van alle deelnemers. Afleveringen 2 t/m 5 zijn opgehangen aan een thema: emoties, de kinderjaren, pillen of praten, depressie. De gesprekken met de verschillende gasten zijn door elkaar heen gemonteerd, wat een interessante staalkaart van opinies oplevert.

Toch waren er in de tot nu toe uitgezonden afleveringen soms momenten waarop ik wenste dat de grijnzende, eenogige Sigmund eventjes in beeld zou springen om de zaak op te schudden. Want het is niet altijd even eenvoudig om de rode draad op te vissen uit dit mozaïek van uiteenlopende en soms tegengestelde opvattingen. Bovendien  geven de ondervraagde psychiaters ook niet allemaal even gemakkelijk een inkijkje in hun eigen persoon en werkwijze. Volgens de programmagids gaat dat uitdrukkelijk wel gebeuren in de slotaflevering, dinsdag 1 september (vanavond).
Kijken dus. Of anders naar uitzending gemist.

Meer:

Sigmund

Peter de Wit / Jorien de Lege: Nederland volgens Sigmund, de stand van onze mores en sores. Groningen, Nederlands Stripmuseum  (i.s.m. Volkskrant en Achmea, 2009). ISBN 0027242744127

Toevoeging 2 mei 2011 :
Er bestaat nog steeds een website Nederland volgens Sigmundt.g.v. de expositie over Sigmund in het Persmuseum in Amsterdam, van 20 mei tot 26 september 2010.

Kijken in de ziel

Eind september 2009 verschijnt een DVD van deze serie. En in het najaar zal uitgeverij De Bezige Bij een boek uitbrengen met teksten. Meer informatie bij de RVU.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s