Tags of categorieën?

Tot dusver had ik mijn berichten alleen in categorieën ondergebracht. De optie om tags toe te kennen moest ook eens worden verkend. Afgelopen weekend was daar een geschikt moment voor.  Het taggen was op zich een fluitje van een cent. Maar het resultaat viel mij tegen. Een aantal redenen:

Off-site, on-site?

Ik was ervan uitgegaan dat een tag die je bij een bericht plaatst, het mogelijk maakt om door te linken naar andere teksten met dezelfde tag, op je eigen blog. Maar zo werkt het niet. Als je op de tag klikt ga je off-site, van je blog af en word je doorgelinked naar het tagmagazijn van WordPress. Je krijgt daar alle berichten te zien met de betreffende tag, bij andere WordPress blogs. Wordpress tags bij je posts zijn ”global tags”. Alleen staat dat er niet bij. En er is geen alternatieve keuze voor ”local”, “internal” of “on-site” tags waarmee je binnen je eigen blog kunt zoeken of navigeren. Voor dat laatste moet je categorieën in de sidebar gebruiken. Maar categorieën zijn niet hetzelfde als tags. Veelgelezen kritiek is dat Wordpress.com het onderscheid tussen categorieën en tags onvoldoende heeft doordacht en uitgewerkt. Of is het gewoon de bedoeling van Wordpress om tags in te zetten voor promotie van andere WP blogs?

Author tags, user tags?

Met tags voeg je woorden (zeg maar: trefwoorden of labels) toe in de veronderstelling dat anderen daarmee makkelijker jouw blogteksten kunnen vinden. Maar een goede webtekst bevat toch al de belangrijke kernwoorden die relevant zijn voor het onderwerp? Waarom zou je als auteur nog extra termen willen toevoegen. Navigatie? Koppeling met verwante blogs? Zelfpromotie? Uit onderzoek blijkt dat “author generated metadata is perceived as inaccurate at best, and deliberately misleading at worst” (James Sinclair and Michael Cardew-Hall: The folksonomy tag cloud: when is it useful?, JIS 2007). Tags die door lezers of gebruikers worden geproduceerd (bijv. Amazon) lijken mij meer toegevoegde waarde te bieden. Het verschil tussen author-tags en user-tags is een van de problematische kanten van tagging. En er zijn er meer, bijvoorbeeld de relatie tussen tags en taxonomieën, gecontroleerde termen en andere metadata. Het is zeker zinvol om bij bepaalde berichten social bookmark knoppen te plaatsen, waarmee lezers hun tags kunnen aanhangen. Bijvoorbeeld GetSocial voor WordPress.com) Maar je eigen berichten labelen…?

Tag clouds, tag lists?

Wie tags gebruikt, wil ze ook kunnen beheren. Dan kom je op het fenomeen tagclouds. Tagclouds zijn er in verschillende varianten. Daarnaast er zijn grafische browsers, die hun eigen type tagcloud produceren (Aquabrowser, Kartoo, Quintura). WordPress.com heeft niet alleen een (standaard) tagcloud-optie, maar ook een plugin om categorieclouds te maken.
De WP tagcloud is een lijst van tags waarbij de tags een visueel accent krijgen (een groter en vet lettertype) als er meer posts aan hangen. Die visualisatie wordt grotendeels door jouzelf, de auteur, bepaald. Want niet alleen de formulering van de tags, ook de gebruiksfrequentie heb je in eigen hand. Toch zitten ook hier haken en ogen aan. Het aantal gepresenteerde tags is vaak aan een maximum gebonden. De verschillen in fontgrootte vind ik soms nogal extreem, het botst met de leesbaarheid.
Als ontsluitingsgereedschap zie ik er weinig nut in. Voor een vluchtige oriëntatie op bloginhoud kan een tagcloud zijn nut hebben. Maar als je meer wil weten moet je een zoekmachine gebruiken. In plaats van een tagcloud zou ik liever een rechttoe rechtaan taglist zien, waar tags op gelijke manier worden gepresenteerd. En natuurlijk heeft iemand al bedacht hoe je een  Wordpress.com taglist kunt maken. 

Hieronder een tekstcloud met woorden uit deze post, gemaakt bij Tagcrowd

Visualisatie, tagclouds, textclouds?

Mij gaat het echter niet om de techniek. Ik ben vooral geïnteresseerd in tags, categorieën en clouds als vormen van metadata, labels, annotaties of vergelijkbare informatiedragers. Met andere woorden het informatie-als-ding aspect.

Vanuit die hoek bekeken zijn tekstvisualisaties eigenlijk best een interessant fenomeen. Er zijn heel uiteenlopende toepassingen, ook buiten de blogosfeer (zie bijv. dit overzicht van Tim Showers). Sommige van deze bewerkingen zijn fraai om te zien, gaan zelfs in de richting van grafisch design (kijk in de vitrine van Wordl). Het gaat niet altijd om tagclouds in strikte zin – op basis van toegevoegde tags – maar ook om visualisatietechnieken in het kader van tekstanalyse. Het draait uiteindelijk toch om de oorspronkelijke, door auteurs geproduceerde content. Al of niet in blogformaat. 
 
Het eind van het liedje was wel dat ik een dag later al mijn tags weer heb weggehaald. Voorlopig hou ik het maar bij een eenvoudig rijtje categorieën.

(tekst van deze post licht gewijzigd 24 okt. 2008 )

.
Meer lezen:
Annoying or good thing about WordPress? Global/local tags and categories
Annoying things about WordPress: Tag cloud
Author tags vs reader tags
Cart before Horse with Aquabrowser in Columbus
Get social – Social bookmarking for WordPress.com
Help I’m lost in a tag cloud (Bloggersblurt)
Jeffrey Zeldman over tagclouds
How to have Tags list in a WordPress.com blog (Netty Gritty)
Social media is timely, get over it
Tags and tagging in WordPress (Lorelle)
Tag cloud posts (Joe Lamantia)
Visual text analysis